Ngồi bên sập công đồng trong điện thờ tư gia ở Hòa Bình, miệng bỏm bẻm nhai trầu, cậu Tuấn thủng thẳng: “Mày biết thời bây giờ giới nào quyền lực nhất không?”. Chưa kịp trả lời, cậu nhả luôn: “Là bọn thầy cúng mày ạ, tiền – quyền đủ hết”. Nghiệm lại, cậu Tuấn nói cũng phải. Lắm sự thế gian cần xử lý, giờ đều quy về cúng tất thảy. Ngay đến dự án xây dựng, giải tỏa mặt bằng, chỉ cần thầy cúng xem qua phán chỗ ấy không ổn, chủ đầu tư tin sái cổ, tìm vị trí khác ngay. Nhưng nếu kèo đất ấy thơm quá vẫn muốn kiếm chác, cách hóa giải không gì hơn là… cúng.

Mưu sự tại… cúng

Sau xuân, cũng là dịp giới cúng bái, đồng cốt nặng mùi mê tín, hòng trục lợi bá tánh vào mùa. Có điều, người tin nghe theo không hề nhỏ, phần nhiều trong số ấy đều có địa vị, gia thế khủng.

Các sếp lớn khi xuất hành cũng lắm gã nhờ thầy cúng coi ngày giờ, hướng khởi hành, đến cả lộ trình đường đi. Nguyễn Huy Toán, lái xe riêng cho doanh nghiệp bất động sản gần ngã ba đê Tàm Xá, kể: “Sếp em đi công tác, đều nhờ thầy coi ngày giờ. Có lần đi sân bay Nội Bài, từ Đông Anh ra đường Võ Nguyên Giáp một tẹo là đến, nhưng thầy cúng bảo hôm ấy không được đi như thế, nếu không sẽ gặp đại họa, phải qua đường Võ Văn Kiệt, tính ra xa hơn và bất tiện rất nhiều. Giờ khởi hành cách giờ bay chưa đầy một tiếng. Dù sếp có đàn em làm thủ tục, lấy thẻ lên máy bay trước, nhưng chạy từ nhà theo đúng giờ, em lái xe toát mồ hôi hột vì phải đua nhanh cho kịp. May mà hôm ấy trôi êm, cứ nghe thầy cúng kiểu đấy có ngày rước họa”.

Trang hoàng cầu kỳ trong lễ cúng thất 49 ngày
Ảnh: Lam Phong

Tin lời thầy cúng, thực hành các nghi thức cúng theo chỉ dạy đang là giải pháp trấn an hữu hiệu không ít kẻ phàm trần. Để cúng cho đúng, cho thuận, không cúng một đằng khấn một nẻo, vậy là trăm sự nhờ ông thầy cúng lo lót hộ, tấu khấn thần linh với những màn cúng oách cả về âm thanh, hình ảnh, đồ cúng cho đến giá trị thị trường trong phần bày vẽ trang trí cho mâm cúng.

Nhưng đâu phải cứ cúng to, lễ lớn là “tốt lễ dễ kêu”, khiến mọi việc suôn sẻ như mong đợi. Người viết từng chứng kiến một lễ cúng hoành tráng, quy mô, diễn ra ở đường Giảng Võ, Hà Nội, nơi có dự án mọc lên 10 tòa chung cư, cao nhất đến 50 tầng. Lễ đàn dựng ngay trên khu đất dự án, rộng cỡ sân bóng mini, mâm cúng tầng tầng lớp lớp, thầy cúng khoác áo tu nhuộm vàng cả góc công trình. Tiếng tụng niệm, trì chú, chuông mõ âm vọng qua giàn loa khuếch đại âm thanh hoành tráng, vang rõ lên các nhà cao tầng phía đối diện. Cả thảy có hai lần cúng như thế nhưng từ 2016 đến nay công trình vẫn quây tôn kín mít, chưa có tín hiệu khởi công. Chị Thùy Nguyên – cư dân ở tòa nhà 172 Ngọc Khánh, cho hay: “Cúng hai lần, lần nào cũng từ sáng đến tối, qua xin cả đền Bà Chúa Kho nhưng không được nên ì ạch mãi thế. Chỗ này là đất vàng mà”. Nhìn 6,8 ha đất công trình nối ra hồ Giảng Võ ấy bị bỏ hoang đến giờ, phải như thành công viên, chắc chẳng cần cúng, các linh thần lẫn kẻ phàm trần đều vui tươi ủng hộ.

Thầy cúng “độ” ai ?

Hai đối tượng chính mà cánh thầy cúng rất “yêu” để “độ”, ấy là doanh nghiệp lớn và quan chức. Mối quan hệ nhì nhằng này củng cố cho thầy cúng cả hai thứ mà khối kẻ phàm trần cần: tiền và quyền.

Ngồi bàn chuyện sắp đặt lại ban thờ trong tư gia, thầy cúng tên Mẫn, sinh năm 1976 mới qua vài câu xã giao đã khoe ngay mối quan hệ: “Em mới xử lý tai qua nạn khỏi cho một đồng chí bí thư, đúng ra là bị bắt trước tết, nhưng nhờ nghe theo cách em chỉ dạy nên việc lớn hóa nhỏ, việc nhỏ hóa không, chỉ bị kỷ luật nhẹ…”. Để chứng minh, thầy còn nói rõ cả tên và nơi ở cụ thể của thân chủ và thêm: “Thực ra em chẳng tài cán gì đâu, toàn do các ngài làm cả, việc em là hướng dẫn cho người trần khi gia đình, công việc có sự cố, phải biết cách làm đúng ý các ngài, lấy khí vượng hạn chế khí xấu, tà ma, vậy là sự thành”.

Hàng mã khủng xếp nơi sân chùa trong lễ cúng thất
Ảnh: Lam Phong

Ngồi lê hồi lâu, tôi cà khịa: “Nhiều vị quan to cúng kiếng ác lắm, nhưng vẫn bị xử, giờ đang ngồi bóc lịch, thậm chí là vong mạng, vậy “thầy” nghĩ sao?”. Vẻ trầm tư, thầy cúng chống chế: “Tại các vị ấy gặp không đúng thầy, cúng cầu lắm khi sai quy cách nên bị quở phạt”. Truy tiếp rằng có cách nào nhận đâu là “thầy” chuẩn và không chuẩn mà theo? Câu trả lời hòa cả làng: “Cái đấy tùy duyên thôi, như em và anh gặp nhau hôm nay cũng là nhân duyên sắp đặt sẵn rồi”.

Các thầy cúng khi gặp thân chủ lần đầu, đều khéo léo ru thân chủ vào mê hồn trận bằng những lời đường mật: “Thầy giúp gia đình thôi, không tiền bạc, mua sắm gì cả. Đây là ơn trên thu xếp mình gặp nhau, thấy việc chẳng lành thì phải cứu thôi”. Và cứ thế, qua những lần tiếp cận, nhẹ thì coi ngày giờ xuất hành, rồi bảo sửa sang nhà cửa, đổi vị trí bàn thờ, thay bát hương, niềm tin với thân chủ được gầy dựng dần dần và khi đã dính tròng thì không cách gì dứt ra được.

Theo chân thầy cúng xem hành sự ở chùa làng làm bún nổi tiếng Hà Nội, nhân dịp cúng thất cho thân chủ. Lễ cúng diễn ra trọn ngày rình rang, các ban thờ trong chùa ngập hương hoa, trái cây, cờ phướn long trọng, hàng mã với ngựa xe, lâu đài xếp lớp trước sân chùa. Cánh thầy tụng, thầy cúng từ Lạng Sơn, Thái Nguyên, Yên Bái tụ về, thay nhau cúng. Sân chùa ngập các loại xe, biển đủ màu. Trong chùa tiếng chuông mõ, có cả trống kèn, thanh la, hòa lời kinh vang vọng. Người tham dự kẻ ra người vào, nhóm tụ hút thuốc, uống trà. Trong lễ cúng, người thân gia chủ rỉ tai: “Bày vẽ quá. Con em mê muội đám thầy cúng này, nhà không ai khuyên can được, tốn kém thời gian và mất bao tiền chú ạ”.

Cúng tiền tỉ để “hối lộ” thần linh

Một thầy cúng vào hàng cao niên ở địa bàn Hà Nội, tu chùa, nói về quan hệ xã hội toàn kể tên những nhân vật “khủng”, có “khách hàng” thân thiết thuộc đủ giới ở cả ba miền. Khi được hỏi về những lễ cúng giá tiền tỉ từng thực hiện, ông bảo: “Có người bây giờ ngày kiếm cả tỉ bạc, tiền có, quyền có, không biết sợ ai, tin ai ở đời nhưng lại sợ chết, sợ gặp tai ương, sợ bị… bắt. Chỉ có cách bày họ cúng để gieo niềm tin. Người khốn khó hỏi việc, tôi coi ngày giờ, cúng kiếng, không tiền cũng làm, nhưng với đám giàu có, quyền cao, cúng mà không bắt họ đưa thật nhiều tiền, không làm mâm cúng lớn, họ không tin đâu”.

Lam Phong (Báo Thanh Niên)

Trong khi thế giới người ta tập trung nghiên cứu, phát triển kiến thức khoa học công nghệ vươn ra cả vũ trụ. Với những phát minh đóng góp cho nhân loại, giúp cho cộng đồng giải quyết khó khăn, tiện ích hơn. Thì nhiều người Việt vẫn u mê cứ tin rằng, cứ cúng kiếng đầy đủ là sẽ “an toàn”, “giàu có”. Chưa nói là họ cúng những nhân vật giả tưởng, có gốc gác từ TQ, và cúng những thứ mà nói thật là quá mê tín dị đoan như “cúng sao, giải hạn”, “cô hồn”, “cúng xe”, “cúng nhà”, “cúng đất”, “cúng tháng ngày, rằm nọ..”…. Sự thật thì nhiều đại gia, quan chức lớn là những người rất coi trọng “cúng”, thậm chí đi Chùa và còn đầu tư góp vào những Chùa với số tiền rất lớn. Quanh họ luôn có các cao thủ gọi là “thầy cúng đẳng cấp quốc tế”, “chuyên gia phong thuỷ, thần số học” thuộc dạng rất siêu. Nhưng giờ ngồi tù, sụp đổ, hoặc khốn đốn phải nhờ người khác giải cứu, cứu giúp. Nhưng có lẽ dù bao nhiêu tấm gương đi nữa, thì nhiều người vẫn còn u mê nhiều, họ muốn đạt đến trình độ, nếp sống văn minh, rồi làm ăn phát triển này nọ. Nhưng mãi không chịu bỏ đi cái cổ hủ, mê tín, u mê tồn tại từ đời ông bà, cha mẹ mình để lại. Thậm chí có đi du học, sống ở nước văn minh, vẫn không thể bỏ đi cái mê tín, u mê của mình. Không có “cúng kiếng” nào mà giúp mình tốt hơn nếu mình không biết sống vì người khác, giúp đỡ những người bất hạnh, khuyết tật, khốn cùng. Chưa nói là nếu mình làm những hành vi, hành động xấu, mất uy tín, ảnh hưởng người khác, ảnh hưởng xã hội. Rồi muốn giàu có, thì chỉ có một con đường là phải nỗ lực học hành, làm việc. Bản thân phải là người thật uy tín, chuyên nghiệp, phải có người cố vấn, hỗ trợ, đồng hành. Rồi phải đổ mồ hôi, xôi nước mắt, và cả cay đắng nữa…và nhiều tính cách, tư duy đổi mới, tài năng khác nhiều người thì mới mong thành công. Chứ kẻ lười học, lười làm, bảo thủ, chỉ biết xe xua bề ngoài, thích sung sướng, sống đoảng tính, chưa kể tư cách kém cỏi. Thì mãi mãi sẽ rất khó để mà đạt điều gì tốt đẹp cả.

Hùng Rạng (Nhà khoa học)